WAARNEMINGEN VAN GEKLEURRINGDE GRUTTO’S MELDEN (BELANGRIJK!)

De Rijks Universiteit Groningen (RUG) en Altenburg & Wymenga (A&W) voeren in samenwerking met de Bond Friese VogelWachten (BFVW) meerjarige onderzoeken uit naar omstandigheden die ten grondslag kunnen liggen aan de geconstateerde sterke achteruitgang van de Gruttopopulatie (RUG) en naar de gevolgen van gedwongen verhuizing a.g.v. stadsuitbreiding ten zuiden van Leeuwarden (A&W).
De essentie van de onderzoeken is, dat een aantal individuele grutto’s met diverse kleurcodes geringd worden. Daarbij is het dan van zeer groot belang dat de latere waarnemers van deze geringde exemplaren hun bevindingen in zo groot mogelijk getale aan de onderzoekers doorgeven.
Daarom: Als je een Grutto met gekleurde ringen ziet, neemt u dan alstublieft de moeite om deze waarnemingen te mailen, door te bellen of per post op te sturen. 
Aan het eind van deze pagina vindt u de adressen waar de waarnemingen gemeld kunnen worden.
 

Het aantal ringen en de toegepaste kleuren

In alle gevallen worden er vier kleurringen, een vlag(ring) en een metalen ring aangebracht.
In totaal dus 6 ringen.
De kleuren van de ringen (inclusief de vlag) zijn altijd:
Wit¹, Rood, Geel, Blauw of Lichtgroen.
De kleuren worden respectievelijk afgekort als:
W (White=Wit), R (Red=Rood), Y (Yellow=Geel), B (Blue=Blauw) of L (Lime=Mintgroen) 
¹⁾ Alleen in in 2004, bij het begin van het onderzoek, zijn witte ringen gebruikt. Deze ringen verkleuren echter vrij snel naar geel, en leveren daardoor verwarring op. Er vliegen echter nog enkele tientallen vogels met witte ringen. Aangezien echter wit en mintgroen erg op elkaar gelijken, zijn er geen ringcombinaties toegepast die problemen op dit punt kunnen opleveren.

Hoeveel exemplaren zouden benoemd kunnen worden

Er worden dus op dit moment vier kleuren ringen toegepast en als die ringen allemaal verschillende kleuren zouden hebben, dan zijn er slechts 24 variaties in het schema mogelijk. Je kunt dan dus slechts 24 individuele grutto’s van een unieke “naam” voorzien. Dit is wel rijkelijk aan de krappe kant voor een grootscheeps Grutto-onderzoek.
Als meerdere ringen ook van gelijke kleur mogen zijn, dan kun je met vier kleurringen al 256 individuele grutto’s benoemen. Dit is redelijk veel, maar waarschijnlijk voor sommige onderzoeken nog niet genoeg.
Als je bovendien ook nog eens een vlag aanbrengt, die dan op 6 mogelijke posities één van de vier kleuren mag hebben, dan kun je in totaal 256 x 6 x4 = 6144 individuele grutto”s van een “naam” voorzien en dat is heel veel. Meer dan genoeg zou ik zeggen.
 

Hoe werken de kleurschema’s bij het grutto-onderzoek*

• Bij de grutto's bevinden de ringen en de vlag zich altijd boven de 'knie'. 
• Zowel aan de linker als aan de rechter poot bevinden zich altijd twee ringen. 
• De ringen zijn geplaatst in een volgorde; ze hebben geen positieaanduiding in de vorm van een letter of cijfer. 
• De volgorde is links van boven naar beneden en vervolgens rechts van boven naar beneden. 
• Aan één van de poten bevindt zich een vlag. 
• De vlag heeft een positie, die door een cijfer wordt aangegeven. 
• De vlagposities worden als volgt bepaald:
   
  
  • Linker poot boven de twee ringen:    Positie 1
  • Rechter poot boven de twee ringen:  Positie 2
  • Linker poot tussen de twee ringen:   Positie 3
  • Rechter poot tussen de twee ringen: Positie 4
  • Linker poot onder de twee ringen:    Positie 5
  • Rechter poot onder de twwe ringen: Positie 6
  
   

Anders gezegd: De oneven vlagposities bevinden zich altijd op de linker poot, de even vlagposities bevinden zich altijd op de rechter poot, terwijl er van boven naar beneden geteld wordt.

Aan de hand van onderstaande afbeeldingen wordt dit duidelijk gemaakt en wordt aangegeven hoe e.e.a. genoteerd wordt.

Hier zien we dat de volgorde van de ringen Blauw, Rood, Geel, Rood is (BRYR).  De vlag is geel en bevindt zich op positie 2 (Y2). Volgens afspraak is de wijze van notatie: <Kleur vlag> <Positie vlag> <Spatie> <Volgorde kleurringen> Hier noteren we dus: Y2 BRYR

Let op!
De ringvolgorde wordt eerst links van boven naar beneden en vervolgens rechts van boven naar beneden geteld (zoals de regels in 2 krantenkolommen kunnen worden geteld).
De vlagposities worden van boven naar beneden per niveau van links naar rechts genummerd (zoals de woordposities in deze alinea kunnen worden vastgesteld).
 

Wie heeft er geringd

Alleen de door A&W geringde grutto’s hebben rechts onder een rode vlag (op positie 6). Alle overige vlagposities en kleuren hebben betrekking op het RUG onderzoek.


Waar kunnen de waarnemingen gemeld worden

Alle waarnemingen van gekleurringde grutto's
Jos Hooijmeijer (bij voorkeur per email).
PB 14, 9750 AA Haren
Telefoon: 06 20136604.
Email: j.c.hooijmeijer@rug.nl

Grutto's met een rode vlag rechtsonder (op positie 6)
Altenburg & Wymenga (bij voorkeur per email o.v.v."kleurring" )
t.a.v. Yde van der Heide
Postbus 32
9269ZR Veenwouden
Telefoon: 0511-474764
Email: y.vanderheide@altwym.nl

Hoe te melden

Zoals hiervoor al aangegeven, kan gemeld worden door middel van e-mail,  per telefoon of per post.
Het wordt op prijs gesteld dat, indien mogelijk, de melding vergezeld gaat van een foto. Ook is het prettig dat de melding vergezeld wordt van een schets met daarop volgorde van de kleurringen en de vlagpositie. Als u niet overweg kunt met de bovenomschreven notitiemethode kunt u ook een beschrijving geven in uw eigen woorden. 

Wilt u meer weten over de grutto-onderzoeken, dan kunt u via de onderstaande links naar gerelateerde documenten een aantal nieuwsbrieven raadplegen.
 

RB (met dank aan Jos Hooijmeijer (RUG) en Allix Brenninkmeijer (A&W))
 

*) Om de essentie van het verhaal zo eenvoudig mogelijk te houden, is niet vermeld dat bij de diverse onderzoeken de ringposities zich zowel boven de "knie" (op de tibia) als beneden de "knie" (op de tarsus) kunnen bevinden. Bij het grutto-onderzoek bevinden de kleurringen en vlaggen zich altijd op de tibia (boven de "knie"), zodat ze makkelijkker zichtbaar zijn in hoge vegetatie. 
Bij het kemphanenonderzoek (zie bij Informatie > resultaten Wilsterwerkgroep) bevinden de kleurringen zich op de tarsus (onder de "knie"), terwijl de vlag zich hier ook op de tibia (Boven de "knie") kan bevinden. Bij het kemphanenonderzoek is dus sprake van 8 vlagposities, waardoor er nog eens 2048 extra kemphanen van een "naam" kunnen worden voorzien. Verder is de methodiek dezelfde als bij het grutto-onderzoek.